faed sayaam (???????)

Thais voor Siamese tweeling.

faience

Een glasachtig materiaal dat verkregen wordt door de fussie van een mengsel van zand en klei wanneer dit gebakken wordt. Vaak gebruikt in gekleurd tegelwerk. De term wordt ook gebruikt voor geglazuurd aardewerk en is afgeleid van de Italiaanse stad Faënza.

fakier

Zie fakir.

fakir

Een moslim die een gelofte van armoede heeft afgelegd. In mohammedaanse landen een boetedoenend kluizenaar die van aalmoezen leeft en gewoonlijk zichzelf ook kastijdt. De term wordt echter vaak misbruikt voor yogi's die bovennatuurlijke dingen doen. Ook fakier gespeld.

farang (?????)

1. Een Thaise term algemeen gebruikt voor westerlingen van het blanke of kaukasische ras, afgeleid van het Thaise woord voor Frans, nl. farangset. Zie ook huan.

2. Thais. De psidium puajava of guave (fig.).

farangset (????????)

Thaise term voor 'Français' (Frans). Hiervan werd het verkorte woord farang afgeleid, een algemene benaming voor westerlingen van kaukasisch ras.

Farman

Naam van het vliegtuig dat in januari 1911 de allereerste vlucht boven Thailand uitvoerde en bestuurd werd door de Belgische piloot Charles Van den Born.

fauwara

Een fontein gebruikt voor ceremoni?ële wassingen in een moskee.

feng shui (风水)

Chinees. De natuurlijke elementen van wind en water toegepast in een geomantisch systeem, dat de oriëntatie bepaald van woningen, steden, en graven, teneinde hen in overeenstemming met de natuur te harmonizeren. Hierbij wordt ook in hedendaagse oriëntaalse architectuur vaak nog gebruik gemaakt van een wichelroede en een astrologisch kompas. Zie ook luopon.

Festival van de Optocht van Verlichtte Boten

Festival dat gevierd wordt door de bewoners van de meeste noordoostelijke provincies die aan de Mae Khong-rivier grenzen. Het is bedoeld als een eerbetoon aan de godin van de rivier, Phra Mae Khongkha, voor de overvloedige voorziening van water, alsook uit eerbied voor de naga of phayanaag. Een optocht van verlichtte boten van ongeveer 12 meter in lengte en in verschillende vormen vindt dan plaats op de rivier, na zonsondergang. Soms kunnen wel meer dan vijftig boten deelnemen in de optocht en in hun originele vormen herkent men bijv. de Garoeda, een zwaan, een naga, etc. Het festival vindt plaats op de avond van de 15de dag van de wassende maan in de 11de maand.

Festival van de Wassen Kastelen

Festival in Sakon Nakhon dat het einde van de boeddhistische vastentijd inluidt. Volgens de traditie maakte de lokale bevolking in het verleden in deze periode jaarlijks een boom van was, die in een optocht naar de tempel werd gedragen. Dit gebeuren evolueerde over tijd tot het vervaardigen van wassen kastelen, een lokale erfenis die doorgegeven wordt om verdiensten te verwerven voor overleden voorouders. De wassen kastelen symbolizeren de ideale spirituele verblijfplaats die boeddhisten als laatste bestemming wensen. Om deze paradijselijke plaats te bereiken dienen zij welwillend en actief te zijn in het maken van verdiensten, een handeling die algemeen bekend staat als het maken van tamboen. De lokele bevolking verdeeld zich hierbij in verschillende gemeenschapsgroepen, bestaande uit landbouwers, handelaars en overheidsambtenaren, waarbij elke groep geld doneert volgens hun eigen enthousiasme en ernaar streeft om het mooiste kasteel te bouwen. Ook wel Wassen Prasat Processie en in het Thais Praphenie Hae Prasat Pheung genoemd.

Festival van het Duikende Boeddhabeeld

Jaarlijks evenement in de provincie Phetchabun, op de 15de dag van de afnemende maan in de 10de maanmaand, en waarin het oude en zeer gerespecteerde Phra Phutta Maha Dhamma Racha-boeddhabeeld van Phetchabun, naar de Pasak-rivier wordt gedracht om er, als bij het nemen van een ritueel bad, te worden ondergedompeld in het water. Het beeld werd zo'n vierhonderd jaar geleden gevonden in de Pasak-rivier door een groepje landbouwers en werd vervolgens ondergebracht in Wat Trai Phum. Volgens een legende verdween het boeddhabeeld tot tweemaal toe uit de tempel en werd nadien telkens in het water teruggevonden. Er werd gezegd dat het boeddhabeeld uit zichzelf uit de tempel was gegaan en gaan ronddolen. Sindsdien organiseert de lokale bevolking jaarlijks het Um Phra Dam Nahm Festival, waarin zij het beeld door de stad dragen en het onder een tent plaatsen bij Wat Trai Phum, zodat boeddhistische gelovigen er hun respect kunnen komen betuigen door er bladgoud op aan te brengen. 's Avonds wordt er gebeden en nadien zijn er allerlei vormen van vermaak. De volgende ochtend wordt het beeld overgebracht naar de Pasak-rivier, waar het door de lokale gouverneur in een ritueel wordt ondergedompeld, terwijl er traditionele dansen worden opgevoerd ten teken van respect. Na de ceremonie wordt het water in de rivier als heilig beschouwd en gaan de mensen erin om te zwemmen terwijl sommigen er wat van mee naar huis nemen. Het Phra Phutta Maha Dhamma Racha-boeddhabeeld wordt vervolgens terug naar de tempel gebracht, waar het blijft staan om de noodzakelijke seizoenregens te verzekeren.

feuang (??????)

Een oude Thaise munt, met een waarde gelijk aan ongeveer twaalf satang.

feuang fah (?????????)

Thaise benaming voor bougainville. Ook ton taroet jien.

ficus bengalensis

Latijn. Een heilige tropische boom met vele hangende wortels die zich ontwikkelen in bijkomende stammen. De populaire benaming is banyanboom. In het hindoeïsme is het de boom waaronder de god Vishnoe werd geboren, en in het boeddhisme is het de boom waaronder de Boeddha ging zitten om te mediteren, zeven dagen na dat hij de verlichting had bereikt. Hierdoor wordt de ficus bengalensis vaak verward met de bodhiboom, de boom waaronder de Boeddha zat op het moment dat hij bodhiyan of Verlichting bereikte.

ficus concinna

Latijn. Boom van het geslacht ficus, behorende tot de familie met de Thaise benaming krai.

ficus religiosa

Latijn. Heilge vijgenboom in Bodh Gaya met de populaire naam bodhiboom, waaronder de Boeddha zat toen hij de Verlichting bereikte. Nadat de originele ‘boom der kennis’ was omgehakt in 600 AD, werden stukjes herplant overal waar Theravada boeddhisme werd geïntroduceerd en gepractiseerd. In de literatuur wordt de boom vaak verward met een banyanboom, de boom naar waaronder de Boeddha verhuisde om te mediteren, zeven dagen nádat hij de Verlichting had bereikt.

Filatelistisch Museum

Museum op de 2de verdieping van Bangkok's noordelijke Hoofdstedelijk Postkantoor, in het district Saphan Kwai. Het stelt oude en nieuwe Thaise en buitenlandse postzegels tentoon en heeft een bibliotheek met een verzameling postboeken zowel in het Thais als in andere talen. Het museum heeft tevens een verzameling antieke en nieuwe brievenbussen.

filigraan

Zie filigrein.

filigrain

Zie filigrein.

filigrein

Fijn decoratief werk uit metaaldraad, gewoonlijk goud of zilver.

fin (????)

Thais voor opium.

finial

Architecturale term voor een torenspits, in het Thais monkoet (kroon) genoemd, die duidt op het ornament op de top van een stoepa, toren of koepel. Het komt tevens voor op de deksels van sommige vaten.

flessenborstel-boom

Bijnnaam voor de callistemon lanceolatus.

foliation

Een ornament gebeeldhouwd of geschilderd in de vorm van een blad.

foe

Chinees. 'Voorspoed' of 'geluk'. Chinees karakterteken vaak voorkomend als juweel, opdruk en opschrift bij Chinese tempels en in de kunst. Ook sang-i. Zie ook hok lok siw.

frangipani

Boom met de Latijnse benaming plumeria acutifolia, genaamd naar de zevetiende eeuwse Franse botanicus Charles Plumier, die verschillende tropische soorten in kaart bracht. In totaal zijn er acht soorten gekend, meestal bladverliezende bomen en heesters. Hij kan tot negen meter hoog worden, maar is meestal kleiner. De boom een tamelijk kale opbouw en haar donkergroene, puntvormige bladeren zijn dik, hard en glanzend. De takken bevatten een giftig, melkachtig sap, en dragen welriekende -meestal witte- trompetvormige bloemen met vijf blaadjes en geel in het midden (fig.), en bloeien reeds vóórdat de bladeren uitkomen. Doordat ze vaak bij tempels staan worden ze ook wel tempelboom of pagodeboom (fig.) genoemd. In het Thais ton lanthom.

frenologie

'Schedelleer'. Zie ook kwan.

fresco

Muurschildering in waterverf, of met de pigmenten van aarde en mineralen, aangebracht op verse natte kalk.

fries

Sierlijst of versierde strook, vaak een horizontale band met gedaantes of motieven, of een decoratief patroon.

fronton

Geveldriehoek of gevelveld, zoals bij een gevelbord.

fruitsculptuur

Het graveren op traditionele wijze van fruit tot mooie sculpturen of reliëfs om banketten etc. op te fleuren. Ook fruitgravure of fruitreliëf. In het Thais ponlamai kae salak. Indien met groenten spreekt men van pak kae salak, hoewel voor beiden vaak slechts één term wordt gebruikt terwijl beiden worden bedoeld.

Funan (?????)

De oudste geïndianiseerde staat in Indochina en voorloper van Chenla, volgens Chinese kronieken gesticht in de eerste eeuw AD en voorloper van Cambodja. Het domineerde de vallei-regionen van de rivieren Mekhong en Chao Phya gedurende de 2de tot 6de eeuw AD, waarbij sterke culturele invloeden werden uitgeoefend op het gebied rond de Thaise centrale vlaktes.